سرطان ریه در گربه (علائم، تشخیص، درمان و پیشگیری)
سرطان ریه در گربه پیشگیری و مراقبتهای روزانه
یکی از موضوعات نگرانکننده در حیواناتی مانند گربه سرطان ریه است. سرطان ریه در گربه زمانی رخ میدهد که تومورها یا تودههایی از سلولهای سرطانی در ریهها ایجاد شوند.
این سرطان میتواند اولیه و یا ثانویه باشد. تومورهای اولیه ریه در ریهها شروع میشوند. تومورهای ثانویه یا متاستاتیک ریه در قسمت دیگری از بدن کار خود را شروع میکنند و به ریهها گسترش مییابند.
متأسفانه، این تومورها به ریهها آسیب میرسانند و بر توانایی آنها در انتقال اکسیژن به داخل و خارج کردن دیاکسیدکربن از جریان خون تأثیر میگذارند. البته لازم به ذکر است که سرطان ریه اولیه در گربهها نادر است و در سنین بالاتر شایع است.
انواع سرطان ریه در گربهها
طبق تحقیقات سه نوع اصلی سرطان شناسایی شده است که شامل:
- آدنوکارسینوم ریوی: آدنوکارسینوم ریوی یک تومور سرطانی است که معمولاً از غددی که نایژهها راههای هوایی درون ریهها را میپوشانند، ایجاد میشود. %82 از تومورهای اولیه ریه در گربهها آدنوکارسینوم ریوی بودند.
- کارسینومهای برونکوژنیک: تومورهایی که از بافتهای دیگر درون برونشها منشأ میگیرند، مسئول %11 دیگر از تومورهای اولیه ریه بودند.
- کارسینوم سلول سنگفرشی: 7٪ باقی مانده تومورها شامل دو نوع کارسینوم سلول سنگفرشی هستند که از خارجی ترین لایه بافت اپیتلیال (اپیتلیوم سنگفرشی) که مجاری هوایی را می پوشاند، ناشی می شوند.
انواع مختلفی از تومورهای ثانویه ریه در گربهها وجود دارد. تقریباً هر نوع سرطانی که در هر جایی از بدن قرار داشته باشد، میتواند به ریهها متاستاز دهد.
علائم سرطان ریه در گربه
تشخیص سرطان ریه در گربه از روی علائم اولیه سخت است، زیرا بسیاری از نشانهها با مشکلات تنفسی دیگر مشترکاند. علائم شایع آن شامل:
- سرفههای مداوم و بدون دلیل
- تنگی نفس و تنفس سریع یا سنگین
- تنفس با صدای بلند
- کاهش اشتها و کاهش وزن ناگهانی
- خستگی و بیحالی بیش از حد
- صدای غیرعادی هنگام تنفس
- تورم یا درد در ناحیه قفسه سینه (در موارد پیشرفته)
- سرفه حاوی خون
- استفراغ
- اسهال
- لنگش
علل سرطان ریه در گربه
تعداد کمی از سرطانها یک علت شناخته شده دارند. در واقع خطر ابتلا به سرطان ریه احتمالاً به عوامل محیطی، ژنتیکی و سایر عوامل دیگر وابسته است.
به نظر میرسد که نرها و مادهها به یک اندازه تحتتأثیر قرار میگیرند، اما گربههای مسنتر بیشتر احتمال دارد که به سرطان ریه مبتلا شوند.
طبق تحقیقات گربههای پرشین چهار برابر بیشتر از هر نژاد دیگری در معرض ابتلا به سرطان ریه هستند. قرار گرفتن در معرض دود سیگار یا آلودگی هوا با تومورهای ریه در حیوانات خانگی مرتبط بوده و ممکن است احتمال ابتلای گربه به این بیماری را افزایش دهد.
تشخیص سرطان ریه در گربه
تشخیص بهموقع توسط دامپزشک بسیار مهم است و معمولاً شامل مراحل زیر میشود:
- معاینه فیزیکی: بررسی علائم تنفسی، وزن و وضعیت عمومی گربه
- عکسبرداری از قفسه سینه: برای مشاهده هر گونه توده یا تغییر در ریه
- سیتیاسکن: بررسی دقیقتر و شناسایی محل دقیق تومور
- بیوپسی یا نمونهبرداری: برای تأیید نوع سرطان
- آزمایش خون و بررسی عملکرد اعضای حیاتی: برای ارزیابی شرایط عمومی بدن
درمان سرطان ریه گربه
درمان به اندازه، محل و مرحله سرطان گربه و سلامت کلی گربه شما بستگی دارد. در ابتدا باید بگوییم که جراحی برای برداشتن بخشی از ریه که تومور در آن قرار دارد یا کل ریه، ممکن است برای تومورهای منفردی که رشد آهستهای دارند توصیه شود.
البته تومورهایی که قابل برداشتن نیستند ممکن است با شیمیدرمانی یا پرتودرمانی درمان شوند. پرتودرمانی میتواند به کاهش رشد تومورهای اولیه کمک کند. لازم به ذکر است که اگر سرطان گسترش یافته باشد، شیمیدرمانی بیشتر توصیه میشود.
اگر درمان امکانپذیر نباشد، مراقبت و تسکین علائم گزینه مناسبی خواهد بود. مراقبتهای تسکینی ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- داروی ضددرد
- مایع درمانی
- پشتیبانی تغذیهای
- سرکوبکنندههای سرفه
- داروهای ضدالتهاب
- آنتیبیوتیکها (برای مبارزه با عفونتهای ثانویه)
- توراکوسنتز (برای کمک به حذف مایع تجمع یافته در اطراف ریهها)
مدیریت سرطان ریه در گربهها
زمان بهبودی متفاوت است. متأسفانه پرتودرمانی ممکن است بافت ریه را ملتهب کند و اثری شبیه آفتابسوختگی روی پوست داشته باشد. همچنین شیمیدرمانی نیز میتواند عوارض جانبی مانند حالت تهوع، استفراغ و خستگی را به همراه داشته باشد.
گربههایی که تحت عمل جراحی قرار میگیرند، ممکن است قبل از ترخیص، به مراقبتهای ویژه مانند اکسیژن درمانی نیاز داشته باشند. پس از ترخیص از بیمارستان، چندین راه برای حمایت از گربهتان وجود دارد:
- آنها را حداقل به مدت دو هفته در یک فضای بسته و آرام نگه دارید.
- به تنفس گربهها توجه کنید.
- قرار گرفتن در معرض دود سیگار و سایر آلایندههای هوا ممنوع است.
- دستورالعملهای مراقبتهای پس از عمل را بهخوبی انجام دهید و داروها را طبق دستور پزشک مصرف کنید.
پیشگیری از سرطان ریه
اگرچه نمیتوان به طور کامل از سرطان ریه پیشگیری کرد، اما برخی اقدامات میتوانند ریسک را کاهش دهند:
- جلوگیری از قرار گرفتن گربه در معرض دود سیگار و آلایندهها
- معاینات منظم دامپزشکی و چکاپهای دورهای
- تغذیه سالم و متعادل برای تقویت سیستم ایمنی
- کنترل وزن و فعالیت بدنی مناسب
- درمان سریع هرگونه عفونت یا مشکل تنفسی
- هر سرفه یا مشکل تنفسی طولانی را جدی بگیرید.
