کم خونی در گربه ها (علائم، علت‌ها و روش‌های درمان)

در واقع کم‌خونی یک اصطلاح پزشکی است که در گربه‌ها به کمبود گلبول‌های قرمز و هموگلوبین و یا هر دو در خون گربه گفته می‌شود. کم‌خونی در گربه‌ها خطرناک است و می‌تواند تهدیدکننده زندگی باشد.

گلبول‌های قرمز خون که توسط مغز استخوان ساخته می‌شوند، راه اصلی انتقال اکسیژن به بافت‌ها و اندام‌های بدن هستند. به طور خاص، یک پروتئین حاوی آهن در گلبول‌های قرمز خون به نام هموگلوبین، اکسیژن را حمل می‌کند.

وقتی گربه‌ای کم‌خون است، کاهش گلبول‌های قرمز و یا هموگلوبین آن منجر به کاهش جریان اکسیژن به اندام‌های بدن می‌شود. این کاهش اکسیژن ممکن است منجر به آسیب به اندام‌هایی مانند قلب، ریه‌ها و کلیه‌ها شود و به طور بالقوه باعث نارسایی شود.

اگر متوجه شدید که گربه‌تان لثه‌های رنگ‌پریده، بی‌حال، در حال غش کردن و یا سایر علائم کم‌خونی را دارد، فوراً به دامپزشک مراجعه کنید.

انواع کم خونی در گربه ها

کم‌خونی در گربه‌ها به‌طورکلی به دو دستة ترمیمی و غیر ترمیمی طبقه‌بندی می‌شود. کم‌خونی‌های:

• ترمیمی: به زمانی که مغز استخوان به‌اندازه کافی گلبول قرمز برای اصلاح کم‌خونی تولید می‌کند گفته خواهد شد. گربه تعداد گلبول‌های قرمز خون پایینی خواهد داشت، اما گلبول‌های قرمز نابالغ در گردش خون وجود دارد که نشان می‌دهد بدن در تلاش است تا آنچه را که از دست داده جایگزین کند.
• غیر ترمیمی: زمانی که مغز استخوان قادر به اصلاح کمبود گلبول‌های قرمز خون نیست. این اتفاق یا به دلیل عدم عملکرد صحیح آن یا به دلیل اتمام منابع بدن پیش می‌آید. کم‌خونی همچنین می‌تواند غیر ترمیمی باشد اگر خیلی زود و قبل از اینکه بدن فرصتی برای پاسخ به از دست دادن گلبول‌های قرمز خون داشته باشد، تشخیص داده شود.

علائم کم‌خونی

• بی‌حالی
• لثه‌های رنگ‌پریده
• دشواری در تنفس یا تنفس سریع
• افزایش ضربان قلب
• ضعف یا فروپاشی
• کاهش اشتها

علل کم خونی در گربه ها

کم‌خونی یک بیماری نیست، بلکه در اثر یک مشکل ثانویه به بیماری‌ها یا شرایطی در بدن است که باعث کم‌خونی می‌شوند. علل کم‌خونی را می‌توان به سه دسته کلی تقسیم کرد. شامل از دست دادن خون، تخریب گلبول‌های قرمز و عدم تولید گلبول‌های قرمز جدید است. 

از دست دادن خون می‌تواند داخلی (درون بدن)، خارجی (خارج از بدن) یا هر دو باشد. برخی از علل شایع از دست دادن خون در گربه‌ها عبارت‌اند از:

• تروما، مانند تصادف با ماشین
• کک‌ها و کنه‌ها
• آلودگی به کرم قلاب‌دار 
• تومورهای خونریزی دهنده
• زخم‌های شدید معده
• هموفیلی
• مسمومیت با جونده‌کش‌های ضدانعقاد 
• عوارض بعد از جراحی
• تخریب گلبول‌های قرمز
• عفونت ویروس لوسمی گربه یا پریتونیت عفونی گربه
• برخی انگل‌های خونی مانند مایکوپلاسما هموفیلیس  
• سموم و مواد شیمیایی موجود در پیاز، روی، مس یا استامینوفن
• داروها، از جمله واکنش به آنتی‌بیوتیک‌ها و داروهای ضد انگلی
• بیماری‌های ژنتیکی مانند کمبود پیروات کیناز در گربه‌های حبشی و سومالیایی
• ایزواریترولیز نوزادی
• فسفات پایین
• سرطان
• عدم تولید گلبول‌های قرمز جدید 

شیوه تشخیص دامپزشک

دامپزشک پس از معاینه آزمایش خون انجام می‌دهد. آزمایش خون نشان می‌دهد که گربه شما تعداد گلبول‌های قرمز خون یا هماتوکریت پایینی دارد یا خیر.

در واقع آزمایش خون ممکن است تغییرات دیگری مانند تعداد پلاکت‌های پایین یا تعداد گلبول‌های سفید خون بالا را نشان دهد که از آنها برای تعیین نوع کم‌خونی گربه شما استفاده می‌کنند.

پس از تشخیص کم خونی در حیوان خانگی، دامپزشک آزمایش‌های بیشتری را برای تعیین علت اصلی کم خونی توصیه می‌کند. اگر هیچ نشانه‌ای از خونریزی خارجی وجود نداشته باشد، بررسی خونریزی داخلی انجام می‌شود. این کار با استفاده از تصویربرداری تشخیصی مانند اشعه ایکس و یا سونوگرافی انجام خواهد شد.

اگر هیچ نشانه‌ای از خونریزی مشاهده نشود، دامپزشک آزمایش‌های خون بیشتری انجام خواهد داد. آنها همچنین ممکن است آزمایش بیماری‌های منتقله از طریق گزش کنه یا سایر آزمایش‌های تخصصی را توصیه کنند.

برای بررسی عملکرد اندام‌های گربه و ارزیابی سایر علل کم‌خونی، باید آزمایش ادرار نیز انجام شود. دامپزشک همچنین ممکن است از گربه شما نمونه مدفوع بگیرد. این کار برای رد احتمال وجود انگل انجام می‌شود.

درمان کم خونی در گربه ها

در موارد کم‌خونی شدید، احتمالاً به تزریق خون نیاز خواهد بود. پس از تثبیت وضعیت گربه، توجه به شناسایی و درمان علت اصلی کم‌خونی معطوف خواهد شد. درمان بسته به علت اصلی کم‌خونی متفاوت خواهد بود، اما ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• استروئیدها (پردنیزولون) و سایر داروهای سرکوب‌کننده سیستم ایمنی مانند سیکلوسپورین یا کلرامبوسیل
• آنتی‌بیوتیک‌ها
• داروهای محافظ معده
• جراحی در صورت خونریزی تومور یا عارضه ناشی از جراحی قبلی
• داروی کرم‌زدایی
• داربپوئیتین
• مکمل آهن

پیشگیری از کم خونی در گربه ها

همه علل کم خونی در گربه ها قابل‌پیشگیری نیستند، اما اقداماتی وجود دارد که می‌توانید برای کاهش خطر کلی گربه خود انجام دهید. این موارد عبارت‌اند از:

• گربه خود را در داخل خانه نگه دارید تا خطر تروما و انتقال بیماری‌هایی مانند FeLV یا FIV کاهش یابد.
• گربه خود را در برابر FeLV واکسینه کنید.
• گربه خود را تحت مراقبت‌های پیشگیرانه انگلی از جمله کرم‌های روده، کک و کنه قرار دهید.
• گربه هر چند وقت یک‌بار به معاینات سلامتی و آزمایش خون نیاز دارد.
• به گربه خود یک رژیم غذایی منظم و سالم بدهید.
• مواد سمی مانند پیاز یا استامینوفن را از دسترس گربه خود دور نگه دارید.
• پس از عمل جراحی، توصیه‌های دامپزشک خود را در مورد محدودیت فعالیت انجام کنید.