کدام بیماری اصلی ترین علت مرگ و میر انسان است؟ (بررسی جامع بیماری‌های قلبی و عوامل خطر)
کدام بیماری اصلی ترین علت مرگ و میر انسان است؟ بررسی قاتل خاموش بشر
آیا می‌دانید کدام بیماری اصلی‌ترین علت مرگ و میر انسان است؟ باید بگوییم که متأسفانه بیماری‌های قلبی – عروقی همچنان نخستین عامل مرگ در سراسر جهان‌اند.
در گذشته، بیشتر انسان‌ها بر اثر بیماری‌های عفونی مانند وبا، سل و طاعون جان خود را از دست می‌دادند. اما با پیشرفت علم پزشکی و واکسیناسیون، این بیماری‌ها تا حد زیادی کنترل شدند.
در نتیجه، در دنیای امروز بیماری‌های غیرواگیر مانند بیماری‌های قلبی، سرطان‌ها، دیابت و بیماری‌های تنفسی به‌عنوان علل اصلی مرگ‌ومیر شناخته شده‌اند که در ادامه به بررسی کامل این موضوع می‌پردازیم.
بیماری‌های قلبی – عروقی
به گروهی از اختلالات گفته می‌شود که بر روی قلب و رگ‌های خونی تأثیر می‌گذارند. این گروه شامل چند نوع بیماری مختلف است. این بیماری‌ها عبارت‌اند از:
- بیماری عروق کرونر: شایع‌ترین نوع بیماری قلبی است که به دلیل تنگ شدن یا انسداد رگ‌های تغذیه‌کننده قلب ایجاد می‌شود.
- سکته قلبی: زمانی پیش می‌آید که جریان خون به بخشی از عضله قلب متوقف می‌شود.
- نارسایی قلبی: وقتی که قلب دیگر قادر نیست خون کافی برای بدن پمپاژ کند نارسایی قلبی پیش می‌آید.
- سکته مغزی: ناشی از قطع جریان خون به مغز یا پارگی یکی از رگ‌های مغزی می‌شود.
- فشارخون بالا: در درازمدت به قلب، کلیه، مغز و چشم‌ها آسیب می‌زند.
بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، سالانه بیش از 17.9 میلیون نفر در جهان بر اثر این بیماری‌ها جان خود را از دست می‌دهند. این عدد تقریباً یک‌سوم کل مرگ‌ومیر جهانی را تشکیل می‌دهد و از هر چهار مرگ، یکی به دلیل مشکلات قلبی رخ می‌دهد.
علت بروز بیماری‌های قلبی
بیماری‌های قلبی تنها نتیجه یک عامل نیستند؛ بلکه حاصل ترکیبی از عوامل رفتاری، تغذیه‌ای، محیطی و ژنتیکی هستند. برخی از مهم‌ترین دلایل را در ادامه شرح داده‌ایم.
تغذیه ناسالم
مصرف زیاد چربی‌های اشباع، فست‌فود، قند و نمک باعث افزایش کلسترول و فشارخون می‌شوند. این امر به‌مرور دیواره رگ‌ها را تخریب کرده و زمینه‌ساز گرفتگی عروق می‌گردد.
کم‌تحرکی
سبک زندگی مدرن، نشستن طولانی‌مدت پشت میز یا استفاده زیاد از وسایل دیجیتال، منجر به کاهش فعالیت بدنی می‌شود. این بی‌تحرکی یکی از اصلی‌ترین عوامل چاقی، دیابت و در نهایت بیماری‌های قلبی است.
استعمال دخانیات و الکل
نیکوتین و سایر مواد شیمیایی موجود در سیگار باعث آسیب به رگ‌های خونی، افزایش فشارخون و کاهش اکسیژن‌رسانی به قلب می‌شوند. مصرف الکل نیز فشارخون و چربی خون را بالا میبرد.
استرس و اضطراب
می‌توان گفت استرس مزمن سطح هورمون کورتیزول را در بدن افزایش می‌دهد که در درازمدت منجر به فشارخون بالا و التهاب عروق می‌شود.
ژنتیک و وراثت
در خانواده‌هایی که سابقه بیماری قلبی دارند، احتمال بروز این بیماری در نسل‌های بعدی بیشتر است. هرچند سبک زندگی سالم می‌تواند تا حد زیادی این خطر را کاهش دهد.
کنترل منظم سلامت
اندازه‌گیری فشارخون، قند و کلسترول خون به‌صورت دوره‌ای، می‌تواند بیماری را برای هر فرد در مراحل اولیه شناسایی و درمان کند.
خواب و آرامش
در واقع خواب کافی ۷ تا ۸ ساعت در شب و مدیریت اضطراب از طریق مدیتیشن، تنفس عمیق یا تفریحات سالم نقش مهمی در سلامت قلب دارند.
روش‌های پیشگیری از بیماری‌های قلبی
پیشگیری همیشه بهتر و کم‌هزینه‌تر از درمان است. تغییر سبک زندگی می‌تواند تا ۸۰٪ احتمال بروز بیماری‌های قلبی را کاهش دهد. مهم‌ترین اقدامات عبارت‌اند از:
- تغذیه سالم
- فعالیت بدنی منظم
- ترک سیگار و الکل
- کنترل منظم سلامت
دیگر علل مرگ‌ومیر
اگرچه بیماری‌های قلبی رتبه اول را دارند، اما سایر بیماری‌ها نیز سهم زیادی در آمار جهانی دارند. طبق داده‌های سازمان جهانی بهداشت:
- بیماری‌های قلبی – عروقی: حدود 31٪
- سرطان‌ها (روده، ریه، پستان، معده و…): حدود 17٪
- بیماری‌های تنفسی مزمن: حدود 7٪
- دیابت و عوارض آن: حدود 3٪
- بیماری‌های عفونی (کرونا، ذات‌الریه و…): حدود 3٪
این آمار نشان می‌دهد که بیشتر مرگ‌ومیرها در جهان به علت بیماری‌های مزمن غیرعفونی رخ می‌دهد که اغلب ناشی از سبک زندگی ناسالم هستند.
