علت درد شانه هنگام خواب (راهکارهای قطعی برای درمان)
بهترین درمان درد شانه هنگام خواب + دلایل شایع آن
آیا تا به حال نیمهشب از خواب بیدار شدهاید و حس کردهاید شانهتان با ضربانهایی، امانتان را بریده است؟ این تجربه رایجتر از چیزی است که فکر میکنید. واقعیت این است که وقتی بدن در حالت استراحت قرار میگیرد، کاهش گردش خون و اثر جاذبه روی مفاصل باعث میشود التهابهای پنهانی مثل تاندونیت یا بورسیت که در طول روز متوجهشان نبودید، ناگهان خود را نشان دهند. آیا تا به حال دقت کردهاید که خوابیدن روی شانه آسیبدیده چطور میتواند کل کیفیت استراحت شما را به هم بریزد؟ تشخیص به موقع اینکه آیا درد از خود مفصل است یا به دلیل مشکلاتی مثل دیسک گردن به شانه میزند، اولین قدم برای رهایی از این بیخوابیهای کلافهکننده است. برای شروع، بد نیست امشب قبل از خواب یک بالش کوچک زیر بازوی آسیبدیده بگذارید تا ببینید آیا فشار از روی تاندونها برداشته میشود یا خیر. دلیل آن میتواند از التهاب تاندون و آرتروز تا دیسک گردن و استرس متغیر باشد. در این مقاله به طور کامل علت درد شانه هنگام خواب و روشهای تسکین سریع آن را بخوانید.
علت درد شانه هنگام خواب چیست؟
حتماً برایتان پیش آمده که نیمهشب با این حس که شانهتان دارد زنگ میزند از خواب بپرید؛ درست چند ساعت پس از آنکه با آرامش کامل به رختخواب رفته بودید. اکثر افراد تصور میکنند شاید فقط بد خوابیدهاند، اما واقعیت این است که این درد معمولاً ریشهای عمیقتر دارد و شبها به دلایل مشخصی سراغتان میآید.
التهاب تاندونها و بورسیت
یکی از مهمترین دلایل این درد، التهاب در ناحیه شانه است. وقتی تاندونها یا همان طنابهای اتصالدهنده عضله به استخوان یا بورسا یا کیسههای پر از مایع که اصطکاک را کم میکنند ملتهب میشوند، شبها درد شدیدتر میشود. در طول روز مدام در حال حرکت هستید و خونرسانی به ناحیه آسیبدیده بهتر انجام میشود، اما شب که میخوابید، کاهش حرکت و افت نسبی گردش خون باعث تشدید التهاب و درد میشود. برخی از افراد مجبور هستند همیشه با یک بالش زیر بغل، استراحت کنند.
آسیبهای روتاتور کاف
روتاتور کاف، مجموعهای از تاندونها و عضلات است که مثل یک کاف، دور سر استخوان بازو را گرفتهاند. اگر این مجموعه دچار پارگی یا آسیب شود، شبها به دلیل بیحرکتی طولانی مدت، عضلات اطرافش سفت میشوند و درد به اوج خود میرسد. این آسیبها معمولاً در افرادی که کارهای تکراری با دست انجام میدهند یا ورزشهای بالای سر انجام میدهند، شایعتر است.
شانه یخزده
شانه یخزده هم یکی دیگر از دلایل رایج است. در این حالت، بافتهای اطراف مفصل شانه سفت و ضخیم میشوند و عملاً دامنه حرکتی را محدود میکنند. شبها که به یک وضعیت میمانید، این سفتی بیشتر به چشم میآید و با کوچکترین جابجایی، درد شدیدی به شما دست میدهد. این مشکل معمولاً در خانمهای میانسال و افراد دیابتی بیشتر دیده میشود.
اشتباه در نحوه خوابیدن
گاهی اوقات مشکل از جای دیگری نیست، فقط نحوه خوابیدن ماست. اگر عادت دارید تمام طول شب روی یک شانه بخوابید، شک نکنید که دیر یا زود درد سراغتان میآید. شاید بهتر باشد گاهی وضعیت بدن را تغییر دهید یا از بالشهای طبی کمک بگیرید.
انتقال درد گردن به شانه
جالب است بدانید که ریشه این درد همیشه در خود شانه نیست؛ گاهی گردن، مقصر اصلی این بیخوابیهاست. فتق دیسک گردن یا گرفتگی عضلات گردن میتواند دردی را به شانه ارسال کند که شبها آزاردهندهتر میشود. اگر حس میکنید درد از پشت گردن یا بین دو کتف شروع میشود و به شانه میزند، احتمالاً باید به فکر درمان گردن خود باشید.
آرتروز و ساییدگی مفصل
آرتروز شانه هم در سنین بالاتر شایع است. با افزایش سن، غضروف بین مفاصل کم کم تحلیل میرود و استخوانها روی هم ساییده میشوند. این ساییدگی در طول شب و پس از ساعات طولانی بیحرکتی، خود را به صورت درد و خشکی نشان میدهد. اگر صبحها موقع بلند شدن از رختخواب شانههایتان خشک و دردناک است، این علامت را جدی بگیرید.
علل کمتر شایع اما مهمتر
در مواردی، درد شانه میتواند زنگ خطری برای مشکلات جدیتر باشد. برای مثال، درد شانه چپ گاهی نشانه مشکلات قلبی است. همچنین تومورهای نادر در ناحیه ریه یا تومور پانکوست میتوانند باعث انتشار درد به شانه شوند. به همین دلیل است که اگر درد مداوم و بیدلیل دارید، نباید فقط به مسکنها اکتفا کنید.
علت گردن درد چیست؟ چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
تفاوت درد شانه چپ و راست هنگام خواب
اگر درد در شانه چپ احساس شود و حالتی منتشرشونده به سمت بازو یا فک داشته باشد، احتمال ارتباط آن با مشکلات قلبی مانند آنژین یا انفارکتوس میوکارد مطرح میشود. در چنین شرایطی، به ویژه اگر درد ناگهانی و شدید بوده و با تنگی نفس همراه باشد، باید فوری به اورژانس مراجعه کنید. درد شانه راست معمولاً ریشه در مشکلات کبد یا کیسه صفرا دارد و گاهی نیز ناشی از آسیبهای ساختاری خود شانه مانند تاندونیت، پارگی روتاتور کاف یا شانه یخزده است. در کنار این موارد، وضعیت نادرست خوابیدن مانند خوابیدن روی شانه آسیبدیده نیز میتواند عاملی مشترک در تشدید درد باشد.
بهترین روش برای تسکین درد شانه
این مشکل دلایل مختلفی دارد؛ اما راهحلهای سادهای هم برایش پیدا شده است که در ادامه بررسی میکنیم.
استفاده از کمپرس سرد و گرم
در ۴۸ ساعت اولیه که درد تازه شروع شده، کمپرس یخ به مدت ۱۵ دقیقه التهاب را کاهش میدهد. بعد از این مدت، کمپرس گرم برای رفع گرفتگی عضلات گزینه بهتری است. این کار را میتوانید شب قبل از خواب انجام دهید تا شانه آمادهتر باشد.
تنظیم وضعیت خواب با بالش
به پشت خوابیدن بهترین حالت برای شانه دردناک است. در این وضعیت یک بالش زیر بازوی آسیبدیده قرار دهید تا شانه در حالت طبیعی بماند. اگر به خوابیدن به پهلو عادت دارید، حتماً روی سمت سالم بخوابید و یک بالش جلوی سینهتان بگذارید تا بازوی دردناک روی آن قرار بگیرد و کشیده نشود.
مصرف داروهای مسکن در صورت نیاز
داروهای ضدالتهابی مثل ایبوپروفن یا ناپروکسن که بدون نسخه هم میتوانید تهیه کنید، برای کاهش درد و التهاب شبانه مفید هستند. پمادهای موضعی مثل پیروکسیکام را هم میتوانید قبل از خواب روی شانه بمالید تا اثر طولانیتری داشته باشد.
ماساژ و کشش ملایم
قبل از خواب با روغن زیتون یا نارگیل گرم، شانه را به آرامی ماساژ بدهید. حمام ولرم با نمک اپسوم هم عضلات را شل میکند. در طول روز چند حرکت کششی خیلی ملایم انجام دهید تا مفصل خشک نشود، اما زیادهروی نکنید.
علائم دیسک گردن چیست؟ در این مطلب هر آنچه در این مورد لازم است بدانید را بخوانید:
نقش استرس در گرفتگی عضلات شانه
استرس یکی از آن عواملی است که بیسروصدا روی بدن اثر میگذارد، به خصوص شبها که انتظار دارید بدنی آرام داشته باشید. در این صورت ممکن است بعد از یک روز پرتنش، وقتی به رختخواب میروید، شانههایتان سفت و دردناک شود. دلیلش این است که استرس بدن را در حالت آمادهباش قرار میدهد و عضلات شانه و گردن بیاختیار منقبض میشوند. از طرف دیگر، هورمونهایی مثل کورتیزول که هنگام استرس ترشح میشوند، التهاب را بیشتر کرده و سیستم عصبی را نسبت به درد حساستر میکنند. همین موضوع باعث میشود دردی که شاید روزها متوجهش نبودهاید، شب هنگام خودش را نشان بدهد. وقتی عضلات منقبض باشند، جریان خون در آن ناحیه کم میشود و صبح روز بعد با خشکی و سفتی بیشتر از خواب بیدار میشوید. تازه استرس میتواند خواب عمیق را هم از ما بگیرد. همان خوابی که بدن برای ترمیم عضلات به آن نیاز دارد. این گرفتگیها معمولاً بین دو کتف یا پشت شانه احساس میشود و گاهی تا گردن و بازو هم کشیده میشود. برای رفع آن، گاهی چند دقیقه تنفس عمیق یا یک تغییر کوچک در وضعیت خوابیدن معجزه میکند. اگر این درد بیش از دو سه روز طول کشید، بهتر است با متخصصین در میان گذاشته شود تا علت اصلی بررسی گردد.
برای کاهش درد شانه، به پهلو بخوابیم یا به پشت؟
برای بهبود این عارضه، انتخاب وضعیت مناسب هنگام خواب اهمیت زیادی دارد. متخصصان معمولاً خوابیدن به پشت را بهترین گزینه میدانند، زیرا وزن بدن به طور متعادل توزیع شده و فشار اضافی به مفصل شانه وارد نمیشود. در صورتی که فرد به هر دلیلی نتواند به پشت بخوابد و مجبور باشد به پهلو بخوابد، بهتر است روی سمت سالم استراحت کرده و با قرار دادن یک بالش زیر بازوی طرف آسیبدیده، از آن حمایت کند. بسیاری از افراد نیز استفاده از بالشهای کوچک برای حفظ ثبات گردن و شانه را مفید میدانند، زیرا این کار از کشیدگی عضلات جلوگیری میکند. آنچه که معمولاً به عنوان یک اشتباه رایج شناخته میشود، خوابیدن مستقیم روی شانهای است که دچار درد یا آسیب شده، زیرا این کار به بهبود کمک نمیکند و میتواند درد را تشدید کند.
التهاب تاندون شانه چیست؟ با علائم، علتها و درمان تاندونیت شانه در این مطلب آشنا شوید:
سؤالات متداول در مورد دلایل شایع درد شانه
در این بخش به پرسش و پاسخ رایج در این زمینه میپردازیم.
چرا شدت درد شانه دقیقاً هنگام خواب و در حالت استراحت بیشتر میشود؟
یکی از اصلیترین موارد، اثر جاذبه و کاهش گردش خون است. در طول روز، وزن بازو باعث ایجاد فضا در مفصل میشود، اما هنگام دراز کشیدن، تاندونها تحت فشار قرار گرفته و التهابهای نهفته مانند بورسیت خود را نشان میدهند. همچنین، ساکت شدن محیط باعث میشود تمرکز مغز بر روی سیگنالهای درد در این ناحیه حساس بیشتر شود.
آیا نوع تشک یا بالش میتواند علت اصلی این عارضه باشد؟
بله پوزیشن ناصحیح بدن میتواند فشار مضاعفی به کپسول مفصلی وارد کند. اگر بالش بیش از حد بلند یا کوتاه باشد، توازن میان گردن و شانه برهم خورده و باعث کشیدگی عضلات روتاتور کاف میشود. در واقع، در بسیاری از موارد آسیب جدی نیست، بلکه استفاده از کالای خواب غیر استاندارد است که باعث گیر افتادگی تاندونها در طول شب میشود.
چه زمانی این درد خطرناک است و باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر درد شانه شما با علائمی مثل تنگی نفس، احساس سنگینی در قفسه سینه یا انتشار درد به سمت فک و دست چپ همراه است، باید فوراً به اورژانس مراجعه کنید. اما در موارد غیراورژانسی، چنانچه مانع از استراحت شما شده و با علائمی مثل تورم، قرمزی یا بیحسی دست همراه است، به متخصص ارتوپد برای پیشگیری از آسیبهای مزمن مراجعه کنید.
برای کاهش سریع درد شانه چه راهکاری پیشنهاد میشود؟
برای تسکین موقت، استفاده از کمپرس گرم یا سرد بسته به نوع التهاب حدود ۱۵ دقیقه قبل از خواب بسیار مؤثر است. همچنین، تغییر پوزیشن و خوابیدن به پشت طوری که یک بالش کوچک زیر بازوی آسیبدیده قرار گیرد میتواند فشار را از روی مفصل بردارد. با این حال، شناسایی دقیق علت درد توسط پزشک، بهترین راه برای انتخاب قطعی مسیر درمانی و انجام تمرینات اصلاحی است.
سخن پایانی
علت درد شانه در شب میتواند از یک خستگی ساده عضلانی به دلیل استرس روزمره شروع شده و تا موارد جدیتری مثل التهاب تاندونها، شانه یخزده یا حتی مشکلات ارجاعی از گردن و قلب متغیر باشد. همانطور که بررسی کردیم، گاهی بدن در حالت سکون، آسیبهای پنهان را با شدت بیشتری بازتاب میدهد و همین موضوع باعث میشود نیمهشب با حس سوزش یا خشکی مفصل بیدار شویم. اصلاح وضعیت خوابیدن، استفاده از بالشهای کمکی برای حمایت از بازو و به کارگیری کمپرسهای گرم و سرد، راهکارهای اولیهای هستند که فشار را از روی کپسول مفصلی برمیدارند. با این حال، اگر درد با بیحسی دست یا تنگی نفس همراه است، نباید زمان را برای معاینه پزشکی از دست داد. تشخیص دقیق ریشه درد، کلید اصلی بازگشت به خوابی آرام و بدون بیداریهای ناگهانی است. شما هم شبها با این حس کلافهکننده دستوپنجه نرم میکنید؟ خوشحال میشویم در بخش نظرات برای ما و سایر مخاطبان جوان ایرانی بنویسید که کدام پوزیشن خواب یا ترفند خانگی توانسته کمی از فشار شانهتان کم کند تا دیگران هم از تجربهتان استفاده کنند.
