آخرین به‌روزرسانی: ۲۳ آبان ۱۴۰۵ — بر اساس کتاب فارسی چهارم دبستان (چاپ ۱۴۰۵).
📚 فهرست همه‌ی درس‌ها: معنی کلمات فارسی چهارم
درس هفدهم فارسی چهارم «مدرسه‌ی هوشمند» نام دارد و دومین درس فصل هفتم کتاب (علم و عمل) است. نام نویسنده‌ی این متن در کتاب نیامده است.
داستان درباره‌ی دختری به نام مهتاب است که تازه به شهر جدیدی آمده و نخستین روزش را در مدرسه‌ای می‌گذراند که در آن تخته‌ی هوشمند، رایانه، کتابخانه و آزمایشگاه مجازی هست. مهتاب با کمک هم‌کلاسی‌اش با این وسیله‌ها آشنا می‌شود و شب، با خانواده‌اش از پایگاه اینترنتی مدرسه دیدن می‌کند. درس نشان می‌دهد که فنّاوری چطور می‌تواند یادگیری را آسان‌تر و شیرین‌تر کند.
چند نمونه از معنی واژه‌ها: نم‌نم یعنی آرام و ریزریز، نقّاله ابزار اندازه‌گیری زاویه است و فنّاوری یعنی به کار بردن دانش در کارهای زندگی. جدول کامل در ادامه آمده است.
درس هفدهم فارسی چهارم در یک نگاه
| فصل | نوع متن | نویسنده یا شاعر | پیام اصلی درس |
|---|---|---|---|
| فصل هفتم: علم و عمل | نثر (داستان) | در کتاب نیامده است | پیشرفت علم و فنّاوری یادگیری را آسان‌تر و جذاب‌تر می‌کند و می‌توانیم از آن درست استفاده کنیم. |
معنی کلمات درس هفدهم فارسی چهارم (مدرسه‌ی هوشمند)
| ردیف | کلمه | معنی |
|---|---|---|
| ۱ | نم‌نم | آرام و ریزریز (برای باران) |
| ۲ | نفس عمیق | نفسی بلند و کامل که هوای زیادی وارد سینه کند |
| ۳ | دلنشین | خوشایند، زیبا و دل‌انگیز |
| ۴ | لذّت برد | خوشش آمد، احساس خوبی پیدا کرد |
| ۵ | منتقل شده بود | از جایی به جای دیگر فرستاده شده بود (برای کار) |
| ۶ | فاصله | دوری میان دو چیز یا دو جا |
| ۷ | نمایان شد | پیدا شد، دیده شد |
| ۸ | معرفت | شناخت و دانایی |
| ۹ | حیاط | فضای باز جلوی ساختمان مدرسه یا خانه |
| ۱۰ | ریزنقش | کوچک‌اندام، ریزه‌میزه |
| ۱۱ | معرّفی کرد | خودش را شناساند، نامش را گفت |
| ۱۲ | لمسی | چیزی که با تماس دست یا انگشت کار می‌کند |
| ۱۳ | معلوم شود | آشکار و روشن شود |
| ۱۴ | حاضری | ثبت آمدن یا نیامدن دانش‌آموزان در کلاس |
| ۱۵ | پیامک | پیام کوتاهی که با تلفن همراه فرستاده می‌شود |
| ۱۶ | رایانه | کامپیوتر |
| ۱۷ | می‌تاباند | نور می‌انداخت |
| ۱۸ | کنجکاوی | علاقه به دانستن و سر درآوردن از چیزها |
| ۱۹ | پرس‌وجو | پرسیدن و جست‌وجو کردن |
| ۲۰ | تخته‌ی هوشمند | تخته‌ای لمسی که به رایانه وصل است و می‌شود روی آن نوشت و تصویر نشان داد |
| ۲۱ | احتیاج | نیاز |
| ۲۲ | قلم نوری | قلم ویژه‌ای برای نوشتن روی تخته‌ی هوشمند |
| ۲۳ | جالب | توجه‌برانگیز، دل‌انگیز |
| ۲۴ | خوشامدگویی | خوش‌آمد گفتن به کسی که تازه آمده |
| ۲۵ | پرگار | ابزاری برای کشیدن دایره |
| ۲۶ | دایره | شکل گرد |
| ۲۷ | نقّاله | ابزاری برای اندازه‌گیری زاویه |
| ۲۸ | زاویه | گوشه‌ای که از به هم رسیدن دو خط درست می‌شود |
| ۲۹ | اندازه‌گیری | به دست آوردن اندازه‌ی چیزی |
| ۳۰ | احوال‌پرسی | پرسیدن از حال کسی |
| ۳۱ | تصاویر | جمع تصویر؛ عکس‌ها و نقش‌ها |
| ۳۲ | ملایم | آرام و نرم |
| ۳۳ | پخش کرد | نمایش داد، به گوش و چشم همه رساند |
| ۳۴ | دلگرم | امیدوار و دلشاد |
| ۳۵ | نرم‌افزار آموزشی | برنامه‌ی رایانه‌ای برای یاد دادن درس |
| ۳۶ | آزمایشگاه مجازی | آزمایشگاهی که روی رایانه ساخته شده و واقعی نیست |
| ۳۷ | سرگرم | مشغول |
| ۳۸ | پایگاه رایانه‌ای | وبگاه یا سایت اینترنتی |
| ۳۹ | فنّاوری | به کار بردن دانش برای ساختن ابزار و آسان کردن کارها |
| ۴۰ | شگفت‌زده | متعجب، کسی که چیزی او را به تعجّب انداخته |
کلمات هم‌خانواده درس هفدهم
| کلمه | هم‌خانواده‌ها |
|---|---|
| معرّفی | معرفت، معروف، تعریف، عارف |
| معلّم | علم، عالِم، معلوم، تعلیم |
| حاضری | حاضر، حضور، احضار |
| تصاویر | تصویر، صورت، مصوّر |
| لذّت | لذیذ، لذّت‌بخش |
| احتیاج | حاجت، محتاج |
| مشغول | شغل، اشتغال، مشاغل |
| منتقل | نقل، انتقال، ناقل |
| هوشمند | هوش، باهوش، هوشیار |
| پیامک | پیام، پیامبر |
مخالف (متضاد) کلمات درس هفدهم
| کلمه | مخالف |
|---|---|
| عمیق | کم‌عمق |
| دلنشین | ناخوشایند |
| جدید | قدیمی |
| اوّلین | آخرین |
| نزدیک | دور |
| شادی | غم |
| حاضر | غایب |
| معلوم | نامعلوم، مجهول |
| ملایم | تند، خشن |
| آغاز | پایان |
| ریزنقش | درشت‌اندام |
| مجازی | واقعی |
| پیشرفت | پسرفت |
نکته‌های املایی درس هفدهم
- حیاط: با «ح» و «ط»؛ با «حیات» به معنی زندگی فرق دارد.
- لذّت: با «ذ» و تشدید روی آن.
- معرفت و معرّفی: با «ع» نوشته می‌شوند.
- منتقل: با «ق» نوشته می‌شود.
- حاضری: با «ح» و «ض».
- احتیاج: با «ح» نوشته می‌شود.
- نقّاله: با «ق» و تشدید روی آن.
- فاصله: با «ص» نوشته می‌شود.
- تصاویر: با «ص» نوشته می‌شود.
- فنّاوری: با تشدید روی «ن».
سؤال‌های پرتکرار
درس هفدهم فارسی چهارم درباره‌ی چیست؟
درباره‌ی نخستین روز مهتاب در مدرسه‌ای تازه است که با وسیله‌های هوشمند مثل تخته‌ی هوشمند، رایانه و آزمایشگاه مجازی آشنا می‌شود.
پیام درس مدرسه‌ی هوشمند چیست؟
علم و فنّاوری می‌توانند درس خواندن را آسان‌تر، جذاب‌تر و شادتر کنند، به شرط اینکه از آن‌ها درست استفاده کنیم.
تخته‌ی هوشمند چیست؟
تخته‌ای لمسی که به رایانه وصل است؛ می‌شود با انگشت یا قلم نوری روی آن نوشت، شکل کشید و تصویر نشان داد.
نقّاله و پرگار در درس هفدهم یعنی چه؟
نقّاله ابزاری برای اندازه‌گیری زاویه است و پرگار ابزاری برای کشیدن دایره.
یادداشت روش: فهرست واژه‌ها از متن درس در کتاب فارسی چهارم (چاپ ۱۴۰۵) استخراج و معنی‌ها با واژه‌نامه‌ی پایان کتاب وارسی شد؛ معنی‌ها را تحریریه‌ی جوان ایرانی به زبان ساده نوشته است. اگر کتاب شما چاپ دیگری است، ملاک کتاب و معلم است.
دیدگاه شما